Next Sosyal ve Özgür Yazılım Lisansı Konusunda Kamuoyu Bildirgesi

"Yerli ve millî" sosyal medya platformu olarak tanıtılan Next Sosyal’in, Mastodon temelli olduğu yönündeki açıklama sonrasında, özgür yazılım lisansları kapsamında ciddi hukuki ve etik sorunlar gündeme gelmiştir.

Özgür Yazılım ve Açık Kaynak

Özgür yazılım; kullanıcıya bir yazılımı istediği amaçla kullanma, kaynak kodunu inceleme ve değiştirme, kopyasını paylaşma ve değiştirilmiş sürümlerini dağıtma özgürlüklerini tanır.
Açık kaynak yazılım ise bu ilkeleri teknik iş birliği ve kolektif geliştirme pratiğiyle destekler.

AGPLv3 ve Lisansın Önemi

Özgür yazılım dünyasında GPL, MIT, BSD, Apache gibi farklı lisans türleri bulunmaktadır.
Mastodon, GNU Affero Genel Kamu Lisansı sürüm 3 (AGPLv3) ile lisanslanmıştır. Bu lisans, yazılımın değiştirilip internet üzerinden hizmet olarak sunulması durumunda kaynak kodunun erişilebilir kılınmasını zorunlu tutar.

Lisans İhlali ve Etik Yükümlülükler

Next Sosyal’in Mastodon tabanlı olduğunu beyan etmesi şeffaflık açısından olumlu bir adımdır. Ancak yapılan incelemeler, AGPLv3 lisansının gereklerinin yerine getirilmediğini ortaya koymuştur. Bu durum yalnızca hukuki bir ihlal değil, aynı zamanda açık kaynak topluluğuna karşı ciddi bir etik sorumluluk ihlalidir.

Yıllarca süren gönüllü katkılarla geliştirilen açık kaynak projelerden yararlanırken aynı şeffaflık ve sorumluluğu göstermemek, bu topluluğa ve geliştirme kültürüne karşı adil değildir.

“Yerli ve millî” vurgusu yapılırken uluslararası özgür yazılım lisanslarını ihlal etmek, hem güvenilirlik hem de hukuki sürdürülebilirlik açısından ciddi sorunlar doğurur.

Uluslararası ve Yerel Örnekler

ABD’de Mastodon temelli Truth Social platformu, başta kaynak kodunu paylaşmadığı için yoğun eleştiriler almış; ardından AGPLv3 lisansının gereklerini yerine getirmek zorunda kalmıştır.

Türkiye’de ise geçmişte Türk Telekom tarafından geliştirilen Wirofon projesi, benzer lisans ihlalleri nedeniyle ciddi sorunlarla karşılaşmıştır.

Çağrımız

Bu sorun teknik olarak nettir:
Kaynak kodu, AGPLv3 lisans koşullarına uygun şekilde erişime açılmalıdır.

Gerçek anlamda “yerli ve millî” bir teknoloji yaklaşımı; uluslararası hukuka saygılı, şeffaf ve hesap verebilir bir anlayışla mümkündür.

Özgür yazılım hareketi, yalnızca teknik bir paradigma değil; dijital demokrasinin, eşit erişimin ve toplumsal denetimin temel taşıdır. Bu ilkeleri ihlal etmek yalnızca hukuka değil, toplumsal güvene de zarar verir.

Next Sosyal’i, AGPLv3 lisans yükümlülüklerini derhal yerine getirmeye davet ediyoruz.
Kamuoyunu ise bu konuda bilinçli ve duyarlı olmaya çağırıyoruz.

Saygılarımızla,
Milliyetçi Kongre Derneği Teknoloji ve Girişimcilik Komisyonu